ВАҲДАТИ МИЛЛӢ ВА НАҚШИ ОН ДАР ТАРБИЯИ НАСЛИ СОЗАНДА
Дар зиндагии ҳар як инсон мафҳумҳое ҳастанд, ки моҳияти онҳоро танҳо бо гузашти вақт амиқтар дарк мекунем. Барои насли ҷавони Тоҷикистон яке аз чунин арзишҳо ваҳдати миллӣ мебошад. Агар барои насли калонсол ваҳдат хотираи рӯзҳои душвор ва роҳи расидан ба сулҳ бошад, барои ҷавонони имрӯз он пеш аз ҳама муҳити ором барои таҳсил, эҷодкорӣ ва расидан ба орзуҳост.
Донишҷӯёни имруза дар фазое ба камол мерасанд, ки дар он донишгоҳҳо фаъолият мекунанд, озмунҳои илмӣ баргузор мешаванд, ҷавонон имкони омӯзиши технологияҳои навро доранд ва барои рушди касбии худ талош менамоянд. Бисёр вақт дар бораи он фикр намекунем, ки ҳамаи ин имкониятҳо дар заминаи субот ва ҳамдигарфаҳмии ҷомеа ба вуҷуд омадаанд. Вақте муҳити ҷомеа ором аст, инсон метавонад ба оянда бо эътимод назар кунад ва барои расидан ба ҳадафҳои худ нақша кашад.
Дар муҳити донишгоҳӣ мафҳуми ваҳдат маънои васеътар пайдо мекунад. Донишҷӯён аз минтақаҳои гуногуни кишвар дар як аудитория таҳсил менамоянд, дар як гурӯҳ кор мекунанд ва барои ба даст овардани дониш саъю кӯшиш менамоянд. Онҳоро на минтақа, балки ҳадафҳои умумӣ муттаҳид месозанд. Маҳз чунин муносибат ҳисси ҳамдигарфаҳмӣ ва эҳтиромро тақвият медиҳад. Дар асл, ваҳдати миллӣ аз чунин муносибатҳои оддӣ оғоз меёбад.
Дар Донишкадаи политехникии Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи академик М.С. Осимӣ дар шаҳри Хуҷанд ҳар рӯз метавон намунаҳои воқеии ин ҳамбастагиро мушоҳида кард. Донишҷӯён дар корҳои илмӣ, чорабиниҳои фарҳангӣ, мусобиқаҳои варзишӣ ва лоиҳаҳои иҷтимоӣ якҷоя иштирок мекунанд. Ҳангоми иҷрои корҳои гурӯҳӣ касе ба минтақа ё маҳалли зисти ҳамсабақи худ аҳамият намедиҳад. Меъёри асосӣ дониш, масъулият ва қобилияти ҳамкорӣ мебошад. Ин раванд худ як мактаби муҳими таҳаммулпазирӣ ва фарҳанги муошират аст.
Ҷаҳони муосир ҷавононро бо имкониятҳои зиёд ва ҳамзамон бо мушкилоти нав рӯ ба рӯ месозад. Дар фазои иттилоотӣ ҳар рӯз андешаҳои гуногун паҳн мешаванд. Дар чунин шароит ҷавонон бояд тавонанд воқеиятро дуруст арзёбӣ намоянд, ба иғвоҳо дода нашаванд ва манфиатҳои ҷомеа ва давлатро дар мадди аввал гузоранд. Ваҳдати миллӣ имрӯз танҳо масъалаи сиёсӣ нест, балки фарҳанги тафаккур ва масъулияти шаҳрвандӣ мебошад.
Ба андешаи ман, арзиши асосии ваҳдат дар он аст, ки он ба ҳар як инсон имкони рушд медиҳад. Вақте ҷомеа муттаҳид аст, шароит барои таҳсил, меҳнат, соҳибкорӣ ва пешрафти илм фароҳам мегардад. Ҷавон метавонад бо дониш ва малакаҳои худ ҷойгоҳи муносиб пайдо кунад ва барои рушди кишвар саҳм гузорад. Маҳз ҳамин имкониятҳо ояндаи давлатро муайян мекунанд.
Имрӯз Тоҷикистон ба марҳилаи нави рушди худ қадам гузоштааст. Дар чунин шароит саҳми ҷавонон боз ҳам муҳимтар мегардад. На танҳо бо сухан, балки бо донишомӯзӣ, ихтироъкорӣ, меҳнати софдилона ва фаъолияти ҷамъиятӣ ҳар як ҷавон метавонад дар таҳкими ваҳдати миллӣ саҳмгузор бошад. Агар мо тавонем фарҳанги эҳтиром, ҳамкорӣ ва масъулиятшиносиро дар муҳити худ густариш диҳем, пас барои пешрафти ҷомеа низ заминаи устувор фароҳам меорем.
Ваҳдати миллӣ мероси гузашта ва ҳамзамон масъулияти имрӯзу фардои мост. Барои ҷавонон он бояд на танҳо мавзӯи дарс ё чорабиниҳои ҷашнӣ, балки қисми ҷаҳонбинии шаҳрвандӣ бошад. Танҳо дар ин сурат метавонем ҷомеаи пешрафта, рақобатпазир ва муттаҳидро бунёд намоем, ки дар он ҳар як шаҳрванд худро соҳиби воқеии ояндаи кишвар эҳсос кунад.
М. Юсупова,
устоди кафедраи иқтисоди муҳандисӣ ва менеҷмент
ДПДТТ