Таъмини амният ва оромиву осудаги миёни мардумони кишвар дар мадди аввали таваҷҷӯҳи Пешвои миллат қарор дорад. Ин аст, ки дар баробари дигар масоили ба ин муаммо вобаста аз рафти фаъолияти кормандони мақомтҳои дахлдор натиҷгирӣ карда шуд, ки имрӯз сифати кор ва натиҷаи ба даст омада, ҳукумати кишварро маҷбур сохтааст, то ба хотири рафъ намудани камбудиҳои ҷойдошта чораҳои пешгирикунандаро биандешад.

Хушбахтиовар он аст, ки мардуми босаодати миллати мо бо якдиливу якзабони дар пайравии Пешвои миллат барои пешравии миллати азизамон талош меварзанд. Ин аст, натиҷаи муттаҳидии мардуми кишвар, ки ҳадафҳои нопоки мухолифон ҳамеша барбод рафтаву бесамар мемонад. Зеро халқӣ тоҷик бо якдиливу якзабонӣ алайҳи ин наҳзатиҳое, ки имрӯз паи милати мо ҳар гуна ахбороти дурӯғу пур аз воҳимаро паҳн карда, ба ақидаи мардум таъсир расонидани мешаванд. Ин амал баръакси ҳолат худи онҳоро мағлуб карда истодааст. Зеро миллате, ки мардумони он бохириаду боақл бошанд, намегузоранд, ки онро ба мисоли Кабири барин номардони замон ба арсаи нестшавӣ баранд.

Аммо бадбахтона бархе аз курдилону носипосон сарфи назар аз ин неъматҳо аз ин ҳаёти хушу хурраму озоди мардуми мо, ҳар гуна амалҳои нангин ва ифротиро анҷом медиҳанд. Нахзатиҳои кӯрнамак, ки худ ба қадри ин мустақилият ва ваҳдати миллии кишвари моро нодида гирифта бо ҳар гуна дасисабозиҳо миёни мардуми миллат шӯру иғво ангехта истодаанд.

Мо мардумони диёр хосатан ҷавонони хушиқболи замони истиқлол фахр аз он дорем, ки миллати мо соҳибистиқлол, демократӣ ва ҳуқуқбунёд аст. Ифтихор аз он дорем, ки сарваре дар болои сари хеш дорем, ки дурандешу ояндабин ва бениҳоят хирадманд аст. Аз ин ҷост, ки сиёсати сулҳхоҳонаи Ҳукумати Ҷумҳури бо сарварии Асосгузори сулҳу ваҳдати милли Пешвои миллат, Президенти кишвар, мӯҳтарам Эмомалӣ Раҳмон пеши роҳи ифротгароёнро мегирад. Азбаски халқи Тоҷикистон нисбат ба сарвари оқили худ меҳру муҳаббати беандоза дорад ин ғояҳои вайронкорона ҳоло дар ибтидои сабзиш решакан мешаванд.

 

Мавлонова М.А.                      

ДПДТТХ

 

21-уми декабри соли 2016 Маҷмаи Умумии СММ  зери унвони “Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои рушди устувор” солҳои 2018-2028” бо иттифоқи оро ва бо ҳаммуаллифии 177 кишвари узви СММ қабул намуд. Чӣ тавре ки ба Шумо маълум аст, ташаббус оид ба эълони Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои рушди устувор” бори аввал аз ҷониби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Ҷаноби Олӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, дар рафти Форуми 7-уми ҷаҳонии об дар Ҷумҳурии Корея сухан ронда буд.

Мутобиқи Қатъномаи мазкур (ОР3) давраи солҳои 2018-2028 ҳамчун Даҳсолаи байналмилаии амал “Об барои рушди устувор” эълон шуд, ки он аз 22-юми марти соли 2018 шурӯъ шуда, 22-юми марти соли 2028 ба анҷом мерасад. (22-юми март Рӯзи ҷаҳонии захираҳои об мебошад.)

Зимни суханронӣ дар Форум Президенти кишвар зикр карда буд, ки “… таҳдиду хатарҳои муосири глобалӣ, аз ҷумла буҳронҳои молиявию иқтисодӣ, афзоиши аҳолӣ, тағйири иқлим, зуд-зуд рух додани ҳодисаҳои офатбори гидрометеорологӣ, норасоии об ва дар натиҷа, боло рафтани сатҳи камбизоатӣ, густариши бемориҳои сирояткунанда ва афзоиши фавти модару кӯдак, аз мо саъю талоши бештар ва дар ин арса андешидани тадбирҳои марбутаро тақозо доранд”.

Дар робита ба ин, Сарвари давлат пешниҳод намуд,  татбиқи Даҳсолаи  байналмилалӣ ҷиҳати эҷоди заминаи устувор барои ҳамоҳангсозӣ ва ҳавасмандгардонии талошҳо ба мақсади ҳаллу фасли мушкилоти марбут ба мудирияти масъалаҳои об мусоидат менамояд, роҳандозӣ шавад.

 Илова бар ин, Ҳукумати Тоҷикистон дар ҳамкорӣ бо Созмони Милали Муттаҳид чорабиниҳои зерини байналмилалиро дар шаҳри Душанбе баргузор намуд:
Конфронси байналмилалии сатҳи баланд оид ба баррасии фарогири миёнамуддати рафти татбиқи Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои рушди устувор”.

Конфронси байналмилалии сатҳи баланд оид ба натиҷаҳои татбиқи Даҳсолаи байналмилалии амал “Об барои рушди устувор” баргузор гардид”.  Тибқи гузориши мазкур, “Дастовардҳои Даҳсола назаррас ҳастанд. Дар таърихи СММ Даҳсолаи мазкурро бо назардошти пешравиҳое, ки дар ҷараёни он ба даст омадаанд, бо ягон даҳсолаи дигар наметавон қиёс кард”.

Ҳамчунин , дар гузориш ишора ба он шудааст, ки “... даҳсола норасоӣ ва мушкилотеро, ки боиси суст гардидани пешравиҳо дар роҳи дастёбӣ ба ҳадафу вазифаҳои марбут ба захираҳои об шудаанд, ошкор намудааст. Дар ин самт, ҳоло ҳам мушкилоти зиёд дар мудирияти захираҳои инсонӣ, ниҳодӣ ва молиявӣ ба мушоҳида мерасанд”.

Мувофиқи Қатъномаи МУ СММ ҳадафҳои Даҳсолаи байналмилаии амал “Об барои рушди устувор”  масъалаҳои зеринро

 фаро мегиранд:

рушди устувор ва мудирияти ҳамгироёнаи захираҳои об ҷиҳати расидан ба ҳадафҳои иҷтимоӣ-иқтисодӣ ва муҳитизистӣ;

роҳандозӣ ва пешбарии барнома ва лоиҳаҳои дахлдор;

тавсеаи ҳамкорӣ дар ҳамаи сатҳҳо барои мусоидат ба татбиқи вазифа ва ҳадафҳои марбут ба захираҳои об, ки дар сатҳи байналмилалӣ мувофиқа шудаанд, аз ҷумла Ҳадафҳои рушди устувор;

Ғайр аз ин, Қатънома аҳамияти рушди истифодаи оқилонаи обро бо дарназардошти робитаи мутақобилаи захираҳои об бо маводи ғизо, энергетика ва муҳити зист дар ҳама сатҳҳо таъкид мекунад.

Илова ба ин, Қатънома масъалаҳои зеринро ҳамчун ҳадафҳои иловагии Даҳсола муайян мекунад:

такмили  ташаккул ва интишори дониш, осонгардонии дастрасӣ ба дониш ва мубодилаи иттилоот роҷеъ ба таҷрибаи беҳтарин, баҳрабардрорӣ аз иттилооти ҷадид дар бораи ҳадафҳои рушди устувори марбут ба захираҳои об;

бунёди шабакаҳо ва мусоидат ба ташаккули шарокат ва фаъолияти тарафҳои манфиатдор дар татбиқи ҳадафҳо ва вазифаҳои марбут ба захираҳои об;

тақвияти фаъолиятҳои иртиботӣ дар сатҳҳои мухталиф барои дастёбӣ ба ҳадафҳои марбут ба захираҳои об.
     

 

Набиева Д.Г   

ДПДТТХ

Ба ҳамагон маълум аст, ки ниёгони мо бо талқини афкори пурарзиши «Рафтори нек, гуфтори нек ва пиндори нек» беҳтарин ва равшантарин орзуву омоли инсоният ва рукнҳои ахлоқи ҳамидаро басо одилона ифода намудаанд, ки ин гуфтори пурҳикмат дар тўли асрҳо барои ташаккули арзишҳои солими башардўстона хидмат кардааст.

Дар даврони Истиқлолият давлати ҷавони тоҷикон дар байни мамолики аҳолияш мусулмон ва умуман ҷомеаи ҷаҳони муосир мавқеъ ва манзалати хоси худро пайдо намуд.

Суханрониҳои пешвои миллат, асосгузори сулҳу вахдат, Президенти мамлакат, Ҷаноби Олӣ, Эмомалӣ Раҳмон дар ҷаласаҳои бузурги байналхалқии давлатҳои аъзои Конфронси исломӣ, ҷонибдории шахсии сарвари давлати мо аз покизагии дини мубини ислом ва зарбаи сахт задани ў ба даъвогарони ҳамбастагии дини ислом бо терроризму экстремизми байналмилалӣ, ҳамкориҳои мутақобилан судманд бо мамолики гуногуни олами ислом аз он шаҳодат медиҳанд, ки имрўз Тоҷикистон аз зумраи давлатҳои озоду ободест, ки дар он баробари расму оини миллию мардумӣ анъанаҳо ва маросимҳои динӣ риоя мегарданд. Аммо солҳои охир терроризм ва экстремизм ба хатари умумиҷаҳонӣ табдил ёфта, ҷаҳони муосирро ба ташвиш овардааст. Афзоиши ҷиноятҳои хусусияти экстремистӣ ва террористидошта ба вусъат ёфтани терроризми байналмилалӣ, фаъолшавии унсурҳои тундраву ифротгаро, ҷалби ҷавонон ба сафи созмонҳои экстремистиву террористӣ ва иштироки онҳо дар низоъҳои мусаллаҳонаи давлатҳои хориҷӣ мусоидат менамояд. Таҳлили идеологӣ, ки нисбатан «муваффақ» ба сифати асосҳои дарозмуддати гурӯҳҳои экстремистӣ аст, имконият медиҳад, ки моҳияти фарқкунандаи нишонаҳои экстремизмро ёбем. Нишонаи аввалин ва асосӣ ин пурра ҷудонамои муайян ба «аз онихудӣ» ва «бегонагон» аст. Дуюмин бошад ин алоқамандии бераҳмона ба пайравиии бегонапарастӣ» бо таҳдиди мубрам ва потенсиалӣ барои ҳама аст.

Аз рӯи фаҳмиши психологии «пайравони охирин нуқтаи назар ва амалҳо» хело ба фаҳмиши ҷамъбастгардида дар сифати фардии «бадхашмӣ» аз рӯи нуқтаи назари консепсияи «бадхашмӣ» наздик мебошад, ки ҳамчун як стратегияи рафторҳои маъданӣ аст. Аз ҷумла имрӯзҳо дар Тоҷикистони соҳибистиқлоли мо шахсоне ёфт мешаванд, ки қадру қимат ва асолати миллати худро дарк намекунанд ва бо дасисаю бӯҳтонҳо мардумро ба ифротгароӣ мекашанд. Ба ин мисол, ки чанде тоҷикон ӯро шахси пурдону фаъоли миллат меҳисобиданду ба ӯ боварии комил доштанд, яъне рӯзноманигори тоҷик Далер Шарипов имрӯзҳо аз нону намаки кишвари худ рӯзӣ ёфта, ба гуфти халқ “Дар намакдон туф кардааст” ва бо дасисаҳои худ бар зидди давлати демократӣ баромадааст. Мо бояд ба ин гуна шахсон нагузорем, ки мақсаду нияти нопоки онҳо байни халқ паҳн гарданд. Зеро халқи бузургвори мо дар тўли таърихи зиёда аз ҳазору сесадсолаи хеш таълимот ва шароити ноби исломиро пазируфта дар пўсту хуну устухони хеш ҷойгузин кардааст ва касе дигар наметавонад онро аз мо ҷудо созад. Таърихи ҳар миллат, ки решаи амиқи таърихӣ дорад, хазинаи бебаҳои маърифат ва манбаи тиллоии сабақомўзиро фарогир аст. Қатъи назар аз он, ки миллат кўчак аст ё бузург, тақдири ҳалкунандаро дар давру замонҳо дар радифи давлатҳои мавҷуда бозидааст ё не, таърихи он барои инкишофи ояндаи ҳамон миллат аз ҳар ҷиҳат ибратомўз аст. Мо тоҷикон бо вуҷуди таърихи ғанию фарҳанги оламгирамон борҳо дар айёми гардишҳои куллӣ дар интихоби арзишҳои тақдирсоз ба хатоиҳо роҳ додаем ва ҳар хатои кардаи аҷдодони мо ба завол ёфтани истиқлолият ва давлатдорӣ мусоидат кардааст. Маҳз чунин хатоҳое буд, ки чароғи давлатдории халқи тоҷик ба мўҳлати ҳазор сол хомўш гардид. Яке аз ин хатоҳои нобахшиданӣ ва бузурги таърихӣ интихоби роҳ ва арзишҳои миллӣ буд. Миллат ва давлате, ки ояндаи худро равшан дидан мехоҳад, бояд аз таърих сабақ бардошта мероси таърихии худро зинда нигоҳдорӣ намояд. Табиист, ки ҳар миллату давлат дар интихоби арзиш ва меросияти таърихӣ бояд манфиатҳои миллат, давлат ва наслҳои ояндаро мадди назар бигирад. Мо халқу миллати бузургвори тоҷик, ки аз соҳибихтиёрии мардуми худ ва бори дигар хандидани бахт ба ҷаҳониён огаҳӣ додаем, бояд аз манфиатҳои миллӣ ва худшиносии миллӣ ҳимоя намуда, тухмҳои поки бедории миллӣ ва худшиносии миллатро дар қалби мардум кишт намоем.

 

Каримов И.Р.

ДПДТТХ

 

Мусаллам аст, ки ҳастии ҳар як миллат дар аснои таърих бидуни инкишофи тафаккури таърихӣ, бузургдошти забон ва  мероси фарҳангӣ, равнақу ривоҷи шуури миллӣ тасаввурнопазир буда, бо худшиносии миллӣ сахт марбут аст, ки тавассути донишу маърифати баланд ва таълиму тарбияи судманд ба даст меояд. Бо таъбири Сарвари давлат, Ҷаноби Олӣ Эмомалӣ Раҳмон -  «То даме, ки худшиносии миллӣ, пос доштани хотираҳои таърихӣ, ифтихор аз мансубияти миллӣ дар шуури ҳар яки мову шумо падид наояд, то даме, ки ҳар кадоми мо манфиати миллиро ҳамчун қарзи муқаддаси шаҳрвандӣ эҳсос накунем ва эҳтиром нагузорем, то даме, ки хидмат ба Ватан ва миллат бароямон ба арзиши олии зиндагӣ табдил наёбад, мо ҳамчун давлати соҳибистиқлоли миллӣ ба камол намерасем».

Банда бар он ақидаам, ки Худшиносӣ мақому манзалати инсонии худро бо решаҳои таърихӣ ва сарнавишти миллӣ оқилона дарк кардан аст. Чун бидуни пайванду ҳамгироии тамаддуни имрўзаи тоҷикон бо таърихи куҳанбунёди хеш ба қадри истиқлолият, ифтихори Ватану ватандорӣ, ҳуввияти миллӣ, худшиносию худогоҳии комил расидан мушкил аст. Ҳамчунин, пойдории давлатдорӣ ва бунёди ҷомеаи мутамаддин дар арсаи ҷаҳонӣ бе дарки амиқу дақиқ ва огоҳонаи решаҳои таърихӣ таҳкими истиқлолияти миллӣ, ғайриимкон хоҳад буд. Кас чун ба авроқи заррини таърих назар мекунад, дарк месозад, ки миллати тоҷик дар тўли қарнҳои зиёд бо дастовардҳои моддию маънавӣ, фитрати фарҳангофарин ва маърифатбунёди худ дар ҷаҳони мутамаддин ба дарёфти мақому манзалати муаззам ноил гардидааст, ки мояи ифтихор ба шумор меравад.

Ифтихор аз гузаштаи таърихи миллати куҳанбунёди хеш вақте пайдо мешавад, ки аз он огоҳ бошӣ, онро мояи омўзиш, ибрат ва шукўҳмандӣ бидонӣ, зеро таърихи фарҳангу тамаддун, забону адабиёт, урфу одат дар пешгаҳи қавми ноогоҳ ҳукми мурдаро дорад.

Дар таърихи миллатамон номи шарафманди даҳҳо фарзандони соҳибтоҷу тахтнишин, оқилу ҷасур, донишманду суханвар, ки дар инкишофи тамаддудуни на фақат миллати худ, балки тамаддуни чандҳазорсолаи ҷаҳонӣ нақши арзанда гузоштаанд, бо ҳарфҳои заррин сабт гардидааст.

Агар кас ба таърихи тамаддуни араб ва арзишҳои дурахшони он назар амиқ афканад, дармеёбад, ки дар эҷоди кохи боазамати маънавии ин миллат олимони форс саҳми бузург ва бесобиқа доранд. Агарчи дини мубуни ислом дар қавм ва сарзамини араб нузул гашт, таҳкиму ташаккули он дар манотиқи ғайриараб маҳз бо кўшиши фарзандони нобиғи Аҷам сурат пазируфт. Дар ин маврид навиштаи Ибни Халдун басо ҷолиб аст, ки мефармояд: « Аз улуми ғариб яке ин аст, ки ҳомилони илм дар ислом аксаран аз аҷам буданд, хоҳ дар улуми шаръӣ ва хоҳ дар улуми ақлӣ. Ва агар дар миёни уламо марде аз нисбати арабӣ буд, дар забону тарбият ва парвариш аз аҷам ҳисобида мешуд». Ривоте ҳаст, ки аз Паёмбар (с) бобати тавзеҳи ояти охири Сураи Муҳаммад пурсон шуданд ва он кас даст ба зонуи Салмони Форс ниҳода, дар ҷавоб гуфтаанд, ки «Ин ёр ва маҳрами ман аст». Яъне, манзурашон ин мард ва қавми ў буд. Илова кардаанд, ки агар илм ба акнофи осмон боз баста бошад, қавме аз аҳли форс ба он даст хоҳанд ёфт.

Донистани таърихи гузаштаи миллати худ ва гиромидошти он аз вазоифи муҳиму  аввалиндараҷаи мо насли имрўз маҳсуб меёбад. Мо насли имрўзро зарур аст, ки бо кору пайкори хеш фарҳанги миллиро ғанӣ гардонем, на бо васоили тақлид ба фарҳанги бегона унсурҳои арзишманди онро маҳв созем.

Ҳар як миллату қавмияте сарулибоси ба худ хоси миллияшро дорад ва ҳатто он ба ҳайси як нишонаи фарқкунанда аз дигар миллатҳои ҷаҳон пиндошта шудааст. Миллати тоҷик низ ин арзишро
соҳиб буда, як фарди тоҷикро дар либоси миллӣ бе пурсидани мансубияти миллияш  метавон шинохт.

Имрўз кас ба чеҳра, тарзи либоспўшӣ, рафтору кирдори бархе аз духтарони тоҷик назар меафканаду ғарқи хаёлҳои пурпечутоб мешавад. Боиси таассуфу нигаронист, ки завқу табъи баъзе аз духтарони тоҷик хеле костааст. Онҳо аз асли худ дурӣ ҷуста, ҳуввияти миллӣ ва урфу одатҳои тоҷиконаи хешро фаромўш сохтаанд. Дар ин ҷода ҳисси бегонапарастӣ рўз то рўз афзуда истодааст.

Мутассифона, бархе аз духтарон моҳияти масъаларо амиқ дарк накарда ё ба моҳияти ҳар як масъала хунукназарона муносибат дошта, пайравӣ намудан ба тамаддуни ғайримиллиро ҳадафи хеш қарор дода, ба арзиши миллӣ, мероси гаронбаҳои бузургони гузашта таваҷҷўҳе зоҳир намекунанд. Ин тоифа духтарон бар он ақидаанд, ҳама чиз, яъне тарзи либоспўшӣ, тарзи суханронӣ, умуман тарзи зиндагонӣ бояд ҷавобгўи талаботи имрўза бояд бошад ва рўй оварданро ба фарҳанги ниёгон, ёдгориҳои беназири таърихӣ чандон зарур намеҳисобанд ва ин амалро ҳамчун аломати қафомонӣ мепиндоранд. Аммо дар асл ин гуна духтарон зоҳиран мутамаддин, вале зеҳнан дар ақибмонии фикрӣ қарор доранд.

Дар ҷомеаи кунунӣ духтари тоҷик бояд набзи ҳаётро амиқ дарк намояд, техникаи муосирро дар дараҷаи аъло донад, муоширати худро бо чанд забони хориҷӣ ба роҳ монад- ин тоқазои замон аст. Аммо, ин ин маънои онро надорад, ки духтари тоҷик бояд аз асли хеш тамоман бехабар бошад ва бо тақлидкории ғайриоқилонаи хеш баҳри тағийр додан ё аз байн бурдани русуми тоҷикона мусоидат намояд. Хайратовар аст, ки духтари тоҷик бандаи тақлид ё худ фирефтаи мўд гашта, дар ҷомеаи кунунӣ либосҳореро ба бар мекунад, ки ҳусни ўро афзун намегардонад, балки коста месозаду халос ва ҳаргиз хоси миллати тоҷик набуду нест. Дар ин бора, Саъдии Шерозӣ фармудааст, ки на ҳар кӣ ба сурат накўст, сирати зебо дар ўст.  Набояд фаромўш сохт, ки фарҳанги либоспўшӣ хеле муҳим буда, он бояд риоя гардад..

Дар як мақоли орифона омадааст, ки «Хонаро палосу одамро либос» ва ҳатман либос бояд мутобиқи фаслҳои сол бошад. Дар мавсими баҳору тобистон либосҳои мо бояд аз матоъҳои пахта ва абрешим истеҳсолшуда буда, ранги матоъ низ бояд бо ранги табиат мувофиқ бошад. Яъне, ранги сиёҳ гармиро тез қабул мекунад, бинобар ин ранги сафед, нилобӣ, сабз, кабуди паст, сурх   хоси ранги либоси тобистонаанд. Дарозуи либос аз зону поён бошад, беҳтар аст. Шанел ишора ба ин гуфтааст, ки ҷои безеби зан – ин зону аст.

Мақсади банда аз ин навишта мазаммати фарҳангҳои миллатҳои дигар набуда, танҳо мехохам, ки духтари тоҷик решаҳои асолати хешро фаромўш насозад ва худогоҳу худшинос бошад ва фарҳанги миллати тоҷикро, ки гаҳвораи тамаддуни имрўзу фардои давлат ва зербинои рушди он аст, тавассути тақлид ва ба бар намудани ҳар гуна либосҳо маҳв нагардонад. Мо бояд имрўз ба ҳаёт аз равзанаи фарох назар афканем ва рисолати хешро амиқ дарк намоем, ки он пайвандгарист. ПАЙВАНДИ ДИРЎЗУ ИМРЎЗУ ФАРДОСТ.

Садои мо садои боли миллат,

Навои меҳр аз иқболи миллат.

Агар ҳарфе бигуфтем аз асолат,

Ҷаҳони мост рамзу фоли миллат! 

 

Фарзонаи Эраҷ

ДПДТТХ

 

Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат, мӯҳтарам Эмомалӣ Раҳмон 26 12 2019 паёми навбатии худро ба Маҷлиси Миллӣ ироа намуданд.  Дар он масъалаҳои мубрами рӯз мавриди таҳлили дақиқ қарор гирифтанд. Яке аз масъалаҳои асосие, ки мавриди таваҷҷӯъ қарор гирифт, ин рушди соҳаи сайёҳӣ мебошад. Дар пайём қайд гардид, ки дар зарфи соли якуми эълон гардидани “Солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ” аллакай дар ин самт як қатор пешравиҳо амалӣ карда шуданд. Такроран таъкид гардид, ки рушди соҳаи сайёҳӣ самти афзалиятноки сиёсати давлатӣ боқӣ хоҳад монд ва ҷиҳати боз ҳам тараққӣ додани он аз ҷониби Ҳукумати мамлакат корҳои зарурӣ амалӣ хоҳанд гашт. Инчунин ба тариқи махсус қайд гардид, ки дар нуҳ моҳи соли 2019 беш аз як миллион нафар сайёҳон аз мавзеъҳои нодири кишвар дидан кардаанд.

Барои ривоҷу равнақ додани ин соҳаи барои ҷумҳурӣ муҳим, аз тарафи шаҳрвандони ҷумҳурӣ тавассути воситаҳои муосири иттилоотӣ, сомонахои интернетӣ муаррифӣ кардани мавзеъҳои нодири Тоҷикистон, урфу одат, ҳунарҳои мардумӣ хеле муҳим мебошад. Маҳз воситаҳои муосири иттилоотӣ дар ҷалб кардани сайёҳон, дар шароити кунунӣ мавқеи хоса доранд. Мавқеи худи сайёҳон дар ин ҷода,  таассуроти онҳо, махсусан нигоштаҳои онҳо дар шабакаҳо  бошад на танҳо аз аҳамият холӣ нест, балки дар бисёр вақтҳо дар ҷалби сайёхон нақши ҳалкунандаро мебозанд. Ҳадаф аз навиштани ин сатрҳо маҳз дар саҳифаи шабакаҳои иҷтимоӣ, тасодуфан бо мактубе вохӯрдани ман мебошад, ки  дар назари ман бисёр самимона буда, аз мутоилаи он, махсусан, аз баъзе бандҳои он, дар ҳар як шаҳрванди ҷумҳурӣ ифтихори миллӣ зуҳур мегардад.   Дар он омӯзгори таърих, сайёҳ, таҳқиқотчӣ, нависанда ва суратгир аз Русия, ки дар соли 2018 аз Тоҷикистон дидан кардааст, ба Пешвои миллат, Ҷаноби олӣ, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон нома навиштааст.  Маҳз чунин нигоштаҳо ва махсусан миқдори зиёди онҳо таваҷҷӯҳи аҳли башарро ба Тоҷикистон зиёд мекунанд. Дар зер мӯхтавои ин нома бо баъзе иловаҳо оварда мешавад.

“Салом, мӯҳтарам Президенти Ҷумҳурии  Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон” - бо чунин суханони самимӣ ҳусни оғоз мегирад ин нома.  Ман, муаллими таърих, ҷомеашиносӣ ва таҳқиқотчӣ  соли 2018 бо камоли мамнуният ва ифтихор, бо ҳадафҳои таҳқиқоти этнографӣ, имконияти ташриф овардан ба давлати афсонавии Тоҷикистонро пайдо намудам  ва ҳоло мехоҳам миннатдории самимии худро ба Шумо баён намоям.

Дар давоми даҳ соли охир, ман бо ҳадафи таҳқиқот дар минтақаҳои гуногуни сайёраамон - Хитой, Ҳиндустон, Мексика, Осиёи Ҷанубу Шарқӣ, Африқо, Исроил, Фаластин, Эрон ва дигар кишварҳо сафар кардам. Ба назари ман, Тоҷикистон, бе ягон шакку шубҳа, кишварест, ки аз нигоҳи муносибати дӯстона ва хайрхоҳона  ба сайёҳон дар ҷойи аввал қарор дорад.

Намунаҳои хайрхоҳӣ ва меҳрубонӣ аз тарафи шаҳрвандон хеле бисёранд. Шахсони бегона дар Душанбе, вақте фаҳмиданд, ки ман сайёҳ аз Русия мебошам, борҳо аз корҳои худ  дур шудаанд, маро иҳота мекарданд ва ба Русия барои чандин соли дӯстӣ суханони миннатдорӣ баён кардаанд.  Тоҷикон ҳамеша кӯшиш мекарданд, ки маро бо хӯрокҳо ва таомҳои миллии худ ошно кунанд, ҳама вақт бо масъулияти баланд омодагӣ ба кӯмакро нишон медоданд.

Як зуҳуроти дигари равшани мушаххасе, ки муносибати хуб ба сайёҳонро инъикос мекунад  он аст, ки мардуми Тоҷикистон, тоҷирон, дар аксар ҳолатҳо кӯшиш намекунанд, ки ба меҳмон нархи дучанд ё ҳатто сечандро барои хариду фурӯши молу амвол ё хизматрасонӣ пешниҳод намоянд, чуноне ки дар аксари  кишварҳои дунё ин як чизи муқаррарӣ ва маъмул ба ҳисоб меравад. Мавсуф қайд кардааст, ки то андозае камтар, чунин  муносибатро танҳо дар Эрон пайдо кардан мумкин аст.

Чунин муносибатҳои гарми шаҳрвандон боис ба он гаштанд, ки ман хеле зуд эҳсоси эътимоду эътиқод ба чунин кишвари афсонавиро пайдо кардам ва бинобар ин сафари худро дар ин кишвари афсонавӣ  тавассути мошинҳои сайёҳӣ давом додам. Дар давоми сафар борҳо сокинони ҷумҳурӣ маро дар мавзеъҳои гуногун бо муносибатҳои хайрхоҳонаи худ ба ҳайрат меоварданд. Ронандаҳо  омода буданд. роҳи худро тағир диҳанд ва маро ба ҷойҳои дурдасти Тоҷикистон, барои нишон додани зебоиҳои кӯҳҳо ва кӯлҳои кӯҳӣ баранд. Ин барои ман хеле гуворо буд.

Ман шубҳае надорам, ки ин меҳмоннавозӣ ва маданияти баланди меҳмондорӣ ба он вобаста  аст, ки   мардуми Тоҷикистон аз як тараф, таърихи хеле қадима ва бой доранд ва аз тарафи дигар ба риояи анъанаҳои худ содиқ ҳастанд.  Бояд қайд кард, ки сиёсати давлатӣ низ ба он нигаронида шудааст, ки мардум аъанаҳои худро  дар марҳилаи кунунӣ нигоҳ доранд, дар ҳолати зарурӣ аз нав эхъё кунанд. Дар ин масъала Русия аз Тоҷикистон бисёр чизҳоро метавонад омӯзад.

 Дар осорхонаҳо аз шахсони муттасадӣ, дар кучаҳо аз шаҳрвандони оддӣ ман бо тафсилоти пурра оид ба давлатдории Сомониён, даврони Шӯравии таърихи Тоҷикистон ва ҳатто “Тоҷикистони қадимаи тоисломӣ” бо таваҷҷӯҳи зиёд шинос шудам.

Бо мақсади таҳкими дӯстии халқҳо, ман аллакай ба вазири маорифи Федератсияи Россия бо пешниҳоде муроҷиат кардам, ки баррасии имконияти зиёд кардани шумораи соатҳое, ки барои омӯзиши таърихи Тоҷикистон дар барномаи таълимии мактабҳои Русия ҷудо карда мешаванд, дида баромада шавад.

Дар охир нома бо ҷумлаи “Ташаккури самимона ва азим барои шумо барои яке аз беҳтарин кишварҳои ҷаҳон - Тоҷикистон “ ба охир мерасад, ки дар он  ибораи  ташаккури зиёд бо забони тоҷикӣ оварда шудааст.

Чунин номаҳои самимона ва чи хеле ки қайд гардид, миқдори зиёди онҳо бешубҳа боис ба зиёд гаштани таваҷҷӯҳи оламиён ба Тоҷикистони афсонавӣ хоҳанд гашт.

 

Ғуломнабеив С.Ғ.

ДПДТТХ